ιστορία και παράδοση

Η κατοχή της Σμύρνης και η επέκταση του πολέμου

Αφιέρωμα στη Μικρασιατική Εκστρατεία - Μέρος Β’

Η πορεία προς τη Μικρασιατική Εκστρατεία - Μέρος Α’

Η Ελλάδα στο πλευρό των ιμπεριαλιστών

Οι αγώνες που τα άλλαξαν όλα, και την Αριστερά

Μια αναδρομή στην ιστορία της απεργιακής δράσης

50 χρόνια από τον «Πόλεμο των Έξι Ημερών»

Το σημείο καμπής για τον αραβικό εθνικισμό, το Ισραήλ και το παλαιστινιακό κίνημα

Η συζήτηση για τα 50 χρόνια από τη δικτατορία της 21ης Απρίλη του 1967

Η  επέτειος των 50 χρόνων από την 21η Απρίλη του 1967 δεν συνοδεύτηκε από μια πλατιά δημόσια συζήτηση έντασης ανάλογης με το βαρύ γεγονός της κήρυξης μιας στρατιωτικής δικτατορίας, σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, που παρά τα προβλήματα και τις καθυστερήσεις της ήταν ενταγμένη στο «σταθερό» κέντρο της Δύσης, δηλαδή στο συνασπισμό των χωρών-κρατών του αναπτυγμένου καπιταλισμού στην εποχή εκείνη.

80 χρόνια από το Μάη της Βαρκελώνης

Η  Ισπανία μετά την επανάσταση ενάντια στο πραξικόπημα του στρατηγού Φράνκο τον Ιούλιο του 1936 δεν ήταν μια απλή χώρα. Ήταν ένα αντιφασιστικό ηφαίστειο που αμφισβητούσε τόσο τον στρατό του Φράνκο, όσο και την ίδια την αστική εξουσία. Η συμπλήρωση 80 χρόνων από τα γεγονότα της Βαρκελώνης τον Μάη του ’37 δίνει την αφορμή να θυμηθούμε στις πολύμορφες συγκρούσεις και τις διαμάχες της εποχής.

Εργατική Πρωτομαγιά: παγκόσμια και διαχρονική

Σήμερα, 131 χρόνια μετά, οι δυνάμεις του κεφαλαίου επιδιώκουν να πάρουν την ιστορική ρεβάνς, να μηδενίσουν το κοντέρ των εργατικών κατακτήσεων

Οι κατακτήσεις του Οκτώβρη από την πένα του Βικτόρ Σερζ

Ο ι εκδόσεις Red Marks παρουσιάζουν με υπερηφάνεια το βιβλίο του Βικτόρ Σερζ Έτος Ένα της Ρωσικής Επανάστασης. Είναι, κατά τη γνώμη μας, ένα βιβλίο αναφοράς για όσους θέλουν να κατανοήσουν σε βάθος αυτήν την κορυφαία «στιγμή» του 20ού αιώνα, αλλά και τη μετέπειτα εξέλιξη του καθεστώτος στη Ρωσία.

25 Μάρτη 1957 - 25 Μάρτη 2017: 60 χρόνια ευρωπαϊκής «ενοποίησης»

Η άνοδος και η παρακμή μιας εκμεταλλευτικής και ιμπεριαλιστικής «ολοκλήρωσης»

Ο Φλεβάρης του 1917 στη Ρωσία

Η απρόσμενη επανάσταση

Καρλ Μαρξ: Η ιστορία της ζωής του

Πρόλογος του Πέτρου Τσάγκαρη στην έκδοση του βιβλίου

Δέκα χρόνια από το κίνημα του άρθρου 16: Μια μάχη που έγραψε ιστορία

Το 2004 η κυβέρνηση της Δεξιάς ερχόταν με αυτοπεποίθηση για να ολοκληρώσει την επίθεση στα εργατικά και κοινωνικά δικαιώματα, που άνοιξαν οι κυβερνήσεις Σημίτη.

Έξι χρόνια από το ξέσπασμα της αιγυπτιακής επανάστασης

Πολύτιμα συμπεράσματα από μια πικρή ήττα

«Χωρίς τη “γενική πρόβα” του 1905, η νίκη του Οκτώβρη θα ήταν αδύνατη»

Στις 3 Γενάρη ξεκίνησε μια απεργία μεταλλεργατών στην Πετρούπολη με αφορμή τέσσερις απολύσεις. Σε λίγες μέρες η απεργία έγινε γενική και αγκάλιασε 380 εργοστάσια, η πόλη έμεινε χωρίς ρεύμα. Δεν ήταν μόνο οι απολύσεις: ο κόσμος ξαναζητούσε το ψωμί, που στερούνταν και πριν τον πόλεμο.

Της σύνταξης...

Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ σαπίζει μέσα στο αδιέξοδο του Μνημονίου 3 που η ίδια υπέγραψε το καλοκαίρι του 2015.

26 χρόνια από τη δολοφονία του Ν. Τεμπονέρα

Αντί της «αριστερής μελαγχολίας», η νεολαιίστικη και εργατική οργή

Δεκέμβρης 2008: Η εξέγερση της νεολαίας

Παρουσίαση της συζήτησης που διοργάνωσε το Ινστιτούτο «Κομμούνα»

Πώς φτάσαμε στο Δεκέμβρη του 1944

Στις 25 Δεκέμβρη 1944 κι ενώ οι μάχες στους δρόμους της πρωτεύουσας είχαν κορυφωθεί με εκατοντάδες νεκρούς καθημερινά, ο Τσόρτσιλ έφτασε στην Αθήνα για συνομιλίες με τους ηγέτες της ελληνικής άρχουσας τάξης και κατέλυσε στο ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρετανία». Κάτω από το ξενοδοχείο ο ΕΛΑΣ είχε τοποθετήσει μια τεράστια ποσότητα εκρηκτικών υλών. Επί μέρες το επιτελείο της αντίδρασης συζητούσε πάνω σε μια μπαρουταποθήκη, που το ΚΚΕ επέλεξε να μην πυροδοτήσει. Αυτή η εικόνα δίνει μια γεύση για ολόκληρο τον χαρακτήρα της συγκυρίας που οδήγησε στη σύγκρουση των Δεκεμβριανών.

Ουγγαρία ’56: Η εξέγερση των εργατικών συμβουλίων που πνίγηκε στο αίμα

Σήμερα η εξέγερση στην Ουγγαρία του 1956 φαίνεται ένα εξαιρετικά μακρινό συμβάν, όπως και ολόκληρη η σοβιετική εποχή. Η Ουγγαρία είναι πια μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ και τον τόνο στην πολιτική ζωή δίνουν εκεί η ρατσιστική ρητορική και οι φράχτες που υψώνει η κυβέρνηση Όρμπαν απέναντι στους πρόσφυγες.

Η Λοζάνη, ο Ερντογάν και η Αριστερά

Μετά το αποτυχημένο Ιουλιανό πραξικόπημα και ειδικά από τον Σεπτέμβρη, ο Ρ. Τ.Ερντογάν αναφέρεται συχνά στη συνθήκη της Λοζάνης, υποστηρίζοντας ότι αυτή κληροδότησε προβλήματα στη σημερινή Τουρκία. Στην Αθήνα αυτές οι δηλώσεις ερμηνεύονται ως πολεμική απειλή σε βάρος της Ελλάδας και εγείρουν υστερία αντιδηλώσεων. Ωστόσο, όποιος θέλει να δει τη συνολική εικόνα, θα διαπιστώσει εύκολα ότι οι δηλώσεις Ερντογάν έχουν δύο κυρίως στόχους και αποδέκτες: τις σημερινές δυτικές ιμπεριαλιστικές δυνάμεις (ως φυσική συνέχεια των τότε ιμπεριαλιστικών δυνάμεων που επέβαλαν τη συνθήκη των Σεβρών και τη Συνθήκη της Λοζάνης), αλλά και τους πολιτικούς επιγόνους εκείνων που υπέγραψαν τη Συνθήκη της Λοζάνης εκ μέρους της Τουρκίας, δηλ. τους κεμαλιστές.

Τις προηγούμενες φορές που ήρθαν

Πρόσφυγες, μια ιστορία επαναλαμβανόμενη

Δεκαπέντε χρόνια από τη Γένοβα

Όταν το παλιό σαπίζει και το καινούργιο αργεί να γεννηθεί...

Ο μεταμοντέρνος μύθος περί του «κοινωνικού κράτους» της 4ης Αυγούστου

Ο ι μύθοι οι σχετικοί με την καταγραφή του παρελθόντος είναι βολικοί και εύχρηστοι. Τα συμβάντα του χτες πλάθονται καταπώς εξυπηρετούν πολιτικές ανάγκες του σήμερα. Και οι ιστορικοί και πολιτικοί, που θέλουν να πατήσουν φρένο στην πορεία της Ιστορίας, να κρατήσουν στη ζωή το εκμεταλλευτικό σύστημα που έχει φάει τα ψωμιά του, αγαπούν να βρίσκουν καταφύγιο σε κατασκευασμένους μύθους.

Ισπανία 1936: Η εργατική επανάσταση κόντρα στο φασισμό

Πριν από 80 χρόνια όλα φαίνονταν δυνατά στη Νότια Ευρώπη. Το 1936 φαινόταν πως μπορούσε να συντριβεί ο φασισμός και να αποφευχθεί ο νέος παγκόσμιος πόλεμος που πλησίαζε. Πάνω απ’ όλα όμως υπήρχε η προσδοκία πως μπορούσαν να χειραφετηθούν οι καταπιεσμένοι, να φτιάξουν έναν κόσμο αλληλεγγύης και συντροφικότητας πάνω στα ερείπια της παλιάς κοινωνίας που κατέρρεε. Και η χώρα-μοχλός που θα άλλαζε την κατεύθυνση της παγκόσμιας Ιστορίας ήταν η Ισπανία.

Η εξέγερση στο Στόουνγουολ

Οι ρίζες του κινήματος απελευθέρωσης των ομοφυλόφιλων

Από την «έφοδο στον ουρανό» στο «τάξη βασιλεύει στο Παρίσι»

«Πίστευα ότι οι εξεγερμένοι του Παρισιού δεν θα μπορούσαν να κουμαντάρουν ούτε την ίδια τους τη βάρκα», Ζιλ Φαβρ, υπουργός Εξωτερικών του Θιέρσου στην κυβέρνηση των Βερσαλλιών

Θεσσαλονίκη 1936: Η ήττα του Μάη πληρώθηκε την 4η Αυγούστου

Η  μεγαλύτερη και πιο συγκλονιστική απεργιακή κινητοποίηση που έγινε ποτέ στην Ελλάδα ήταν αυτή του Μάη του 1936 στη Σαλονίκη. Όλος ο κόσμος του κινήματος, και όχι μόνο, ξέρει πως, 80 χρόνια πριν, εργάτες και εργάτριες που διαδήλωναν δολοφονήθηκαν από τους χωροφύλακες και την κυβέρνηση Μεταξά. Εκατομμύρια άνθρωποι γνωρίζουν κι έχουν τραγουδήσει τον Επιτάφιο του Γιάννη Ρίτσου και του Μίκη Θεοδωράκη: είναι η μουσική και ποιητική δημιουργία που διασώζει ως σήμερα όλη την κατακραυγή και την οργή της εργατικής τάξης για το έγκλημα.

100 χρόνια από την «Εξέγερση του Πάσχα» στην Ιρλανδία

Φέτος συμπληρώνονται 100 χρόνια από την κορυφαία στιγμή της πλούσιας ιστορίας των αγώνων του ιρλανδικού λαού ενάντια στην καταπίεση και το Στέμμα: την «Εξέγερση του Πάσχα» το 1916 στο Δουβλίνο.

10 χρόνια απο τη μεγάλη νίκη κατά του CPE στη γαλλια

Στη Γαλλία, μια μεταρρύθμιση του Ολάντ που γκρεμίζει κάθε εργασιακή ασφάλεια για τις νέες γενιές, έχει προκαλέσει έναν μαζικό ξεσηκωμό της νεολαίας, που συμπαρασύρει και τα συνδικάτα. Εν μέσω καταλήψεων, μαχητικών διαδηλώσεων και «ημερών δράσης» από τις εργατικές συνομοσπονδίες, το 58% της κοινής γνώμης πιστεύει ότι το κίνημα θα είναι τόσο μαζικό όσο ένα αντίστοιχο, που –κατά διαβολική σύμπτωση– αυτές τις μέρες έχει την επέτειο των 10 χρόνων από τη νίκη του…

Το ανυπότακτο Παρίσι της Κομμούνας

Πώς μια «εθνική κρίση» κατέληξε στην πρώτη «έφοδο στον ουρανό»

Οι πρόσφυγες και η επιλεκτική αμνησία της Δύσης

Η άρνηση παροχής ασύλου στους κυνηγημένους από τους ναζί Εβραίους το ’40

Όταν τα πάντα έδειχναν εφικτά...

Πέντε χρόνια από την επανάσταση ενάντια στον Μουμπάρακ

Μια θυσία που άφησε παρακαταθήκες

25 χρόνια από τη δολοφονία του Ν. Τεμπονέρα από τους ΟΝΝΕΔίτες

Γαλλία 1995: Ο απεργιακός Δεκέμβρης που άρχισε τον πόλεμο στο νεοφιλελευθερισμό

Αυτόν τον Δεκέμβρη κλείνουμε 20 χρόνια από τον πολύ θερμό γαλλικό χειμώνα του 1995, που βοήθησε να σπάσει ο πάγος του «τέλους της Ιστορίας» και άνοιξε νέους δρόμους για τα κοινωνικά κινήματα παγκοσμίως. Μεταφράζουμε εδώ μια συνέντευξη για το θέμα που δημοσιεύτηκε στην εβδομαδιαία εφημερίδα του NPA «l’Anticapitaliste» στις 3 Δεκεμβρίου. Τη στιγμή του κινήματος του χειμώνα του 1995, η Ανίκ Κουπέ ήταν γενική γραμματέας της SUD PTT (συνδικάτο των ταχυδρομικών) και μία από τους οργανωτές της Ομάδας των Δέκα (G10), που τρία χρόνια αργότερα θα εξελισσόταν στη συνδικαλιστική ομοσπονδία Solidaires.

Η επανάσταση του 1917 και η ψυχή του «προγράμματός» της

«Η σύνεση είναι τροχοπέδη, όχι κίνητρο. Κανένας ακόμη δεν ταξίδεψε πάνω σε τροχοπέδη, όπως κανένας δεν έχτισε ποτέ κάτι μεγάλο πάνω στη φρόνηση. Σύγκαιρα όμως οι μπολσεβίκοι ήξεραν πολύ καλά πως η πάλη απαιτεί υπολογισμό των δυνάμεων και πως πρέπει να είσαι συνετός για να έχεις το δικαίωμα να είσαι ριψοκίνδυνος». Λ. Τρότσκι

Η εξέγερση του Πολυτεχνείου το 1973

Δεν θα υπήρχε αν επικρατούσε ο «ρεαλισμός»

Εκατό χρόνια από τη διάσκεψη του Τσίμερβαλντ: Η επανεκκίνηση της επαναστατικής προοπτικής

Η  στιγμή με τους χειρότερους οιωνούς για να εγκαινιαστεί ένα νέο εγχείρημα της επαναστατικής και διεθνιστικής Αριστεράς ήταν τον Σεπτέμβρη του 1915, μέσα στο γενικευμένο μακελειό του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, όταν δηλαδή συγκλήθηκε η διάσκεψη στο Τσίμερβαλντ της Ελβετίας.

Πενήντα χρόνια από την εξέγερση του Γουότς

Οι εξεγέρσεις και η μαύρη εργατική τάξη

50 χρόνια από τα Ιουλιανά (β’ μέρος): Οι 70 μέρες που κλόνισαν την εξουσία

Στην προηγούμενη «ΕΑ» είχαμε περιγράψει πώς φτάσαμε μέχρι το 1965: Την εκλογική επιτυχία της ΕΔΑ το 1958 που έπαιξε καταλυτικό ρόλο στο ξέσπασμα των εργατικών, φοιτητικών και μαθητικών αγώνων, την οργάνωση των αγώνων, την εμφάνιση των κινημάτων ειρήνης, αφοπλισμού και αντιαποικιοκρατίας. Την ίδρυση της Νεολαίας Λαμπράκη μετά τη δολοφονία του βουλευτή. Επίσης τη συντριπτική εκλογική νίκη της Ένωσης Κέντρου (ΕΚ) το Φεβρουάριο του 1964, η οποία υποβοηθήθηκε από την ΕΔΑ που δεν κατέβασε υποψηφίους σε 24 περιοχές.

50 χρόνια από τα Ιουλιανά του 1965

Τα Ιουλιανά, οι 70 καυτές μέρες και νύχτες του 1965, υπήρξαν μια κορυφαία στιγμή στην ταξική πάλη στην Ελλάδα.

70 χρόνια από το θάνατο του Άρη

Συμπληρώνονται φέτος 70 χρόνια από τον τραγικό θάνατο του πρωτοκαπετάνιου του ΕΛΑΣ Άρη Βελουχιώτη, στις 16 Ιούνη 1945 στο φαράγγι της Μεσούντας, κοντά στην Άρτα.

Γιουγκοσλαβία '91-'99: Οι πόλεμοι και η ιμπεριαλιστική εισβολή πρόλαβαν την επανάσταση

«Η δουλειά μου έχει τελειώσει –η Γιουγκοσλαβία δεν υπάρχει πια...» (Στέπαν Μέστις, τελευταίος πρόεδρος της Γιουγκοσλαβίας, 5/12/1991)

Ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος, η Κομιντέρν και η Γιάλτα

Τα 70 χρόνια από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου άνοιξαν, σε έναν βαθμό, μια συζήτηση μέσα στην Αριστερά.

Το ΚΚΕ για τον Πόλεμο, το γράμμα του Ζαχαριάδη και τις αποφάσεις της Κομιντέρν

Οι επεξεργασίες του Τμήματος Ιστορίας της ΚΕ του ΚΚΕ, που δημοσιεύτηκαν στον τόμο «Το ΚΚΕ στον ιταλοελληνικό πόλεμο», προκαλούν σημαντικές ανατροπές στον ιδεολογικοπολιτικό πυρήνα που διαμόρφωσε τόσο τις μεταπολεμικές όσο και τις μεταπολιτευτικές «γενιές» των μελών και στελεχών ενός μεγάλου τμήματος του κομουνιστικού κινήματος: του ΚΚΕ (της εποχής του λεγόμενου «σοβιετικού μαρξισμού»), αλλά και του ευρωκομουνισμού ή του «σταλινογενούς» μαοϊσμού...

Β' Παγκόσμιος Πόλεμος: Δύο πόλεμοι στη συσκευασία ενός...

Οι πρώτες εικόνες που έρχονται στο μυαλό μας όταν σκεφτόμαστε τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο είναι οι κτηνωδίες και τα μαζικά εγκλήματα των ναζί και των συμμάχων τους: το Ολοκαύτωμα και τα στρατόπεδα συγκέντρωσης, τα καμένα χωριά σε αντίποινα για τους αντάρτες, η σβάστικα και η παρέλαση τρόμου των Ες-Ες.

Μπορούσε η Αριστερά να αποτρέψει το "γύψο" του '67;

Η δικτατορία του ’67 δεν ήταν ένα «ατύχημα», μια παρένθεση στη δημοκρατική ομαλότητα που δήθεν συνεχίζονταν απρόσκοπτα. Αντίθετα, ήταν μια κατάσταση «έκτακτης ανάγκης» μπροστά σε μια γενικευμένη πολιτική κρίση. Η χούντα ήταν απαραίτητη για να κλείσει το καπάκι της αμφισβήτησης και της δράσης των εργατικών μαζών, που γνώρισαν την κορύφωσή τους στα Ιουλιανά του ’65.

Η επανάσταση στην Αλγερία και η γαλλικη Αριστερά

Το 1954 ξέσπασε η επανάσταση στην Αλγερία. Οι ρίζες του Μάη του ’68 βρίσκονται, εν μέρει, στη δράση αλληλεγγύης προς την αλγερινή επανάσταση που αναπτύχθηκε μέσα στην αποικιοκρατική Γαλλία. Στη δράση αυτή πρωτοστάτησαν οι αγωνιστές του τροτσκιστικού-διεθνιστικού χώρου. Το άρθρο αυτό του Αλέν Κριβίν –που συμμετείχε ο ίδιος στις «δύσκολες» αυτές δραστηριότητες– είναι μια ακόμα απάντηση στην τόσο προσφιλή, μέσα στην ελληνική Αριστερά, συκοφαντία ότι οι τροτσκιστές – τάχα– «μένουν αδιάφοροι» απέναντι στα αντιιμπεριαλιστικά κινήματα…

Pages